Fountain nedir? Düz metinle senaryo yazmak

Senaryoyu Not Defteri'yle bile açılabilen düz metin olarak yazmanızı sağlayan biçim. Sözdiziminin tamamı, sınırları ve ne zaman kullanılmayacağı.

Fountain, senaryoyu düz metin olarak yazmanızı sağlayan bir işaretleme dilidir. Dosya bir .fountain uzantısı taşır ama içi Not Defteri'yle bile açılabilecek sade metindir. Buna rağmen onu okuyan bir program sahne başlığını, karakteri, diyaloğu ayırt eder ve düzgün bir senaryo sayfası çizer.

Türkçede bu formatı anlatan neredeyse hiçbir kaynak yok. Oysa Fountain, senaryonuzu bir şirkete emanet etmeden saklamanın en sağlam yolu.

Neden var?

Senaryo dosyaları genellikle bir programa kilitlidir. Final Draft'ın .fdx dosyasını on yıl sonra açabilecek misiniz? Program hâlâ satılıyor olacak mı, lisansınız çalışacak mı? Fountain bu soruyu ortadan kaldırır: dosya düz metin olduğu için her cihazda, her yıl, her programda açılır. Git ile sürüm takibi yapabilir, e-postayla yollayabilir, telefonda okuyabilirsiniz.

Sözdizimi: öğrenmesi on dakika

Fountain'in güzelliği kural sayısının azlığı. Neredeyse her şeyi zaten bildiğiniz şekilde yazarsınız.

• Sahne başlığı — INT., EXT., İÇ., DIŞ. ile başlayan satır kendiliğinden sahne sayılır. Tanınmayan bir başlığı zorlamak için başına nokta koyarsınız: .RÜYA
• Karakter — tek başına duran, tamamı büyük harfli satır karakter adıdır. Zorlamak için başına @ koyun: @McCLANE
• Diyalog — karakter adının hemen altındaki satır.
• Parantez — kendi satırında parantez içinde.
• Aksiyon — geri kalan her şey.
• Geçiş — büyük harfle yazılıp TO: ile biten satır. Zorlamak için başına >.
• Vurgu — *italik*, **kalın**, _altı çizili_.
• Künye — dosyanın en başındaki Title:, Author: gibi satırlar kapak sayfasını oluşturur.

Ne işe yaramaz?

Fountain metni tutar, görünümü tutmaz. Kenar boşluğu, yazı tipi, sayfa numarası, revizyon renkleri dosyada yoktur — bunları açtığınız program kendi standardına göre çizer. Bu bir eksiklik değil tasarım kararı: dosya taşınabilir kalsın diye biçim dışarıda bırakılmıştır. Prodüksiyon aşamasında revizyon sayfaları ve kilitli sahne numaraları gerekiyorsa .fdx'e geçmek gerekir.

Nasıl açılır?

Bir .fountain dosyasını herhangi bir metin düzenleyiciyle açıp okuyabilirsiniz — içeriği zaten insan tarafından okunabilir. Senaryo sayfası olarak görmek için Fountain destekleyen bir programa vermeniz gerekir. Movrito'da yeni belge açarken Fountain kutusunu seçip dosyayı yüklemeniz yeterli; sahne, karakter ve diyalog ayrıştırılıp yerlerine oturur.

İlgili yazılar